Παγκόσμια Ημέρα Τηλεόρασης │Ο Ντίνος στο «γυαλί»

Όταν ο Κωνσταντίνος Θεοτόκης έμπαινε στην τηλεόραση από τη δεξιά και «κοβόταν» απ’ τους… σοσιαλιστές της «Αλλαγής» • Απ’ την «Τιμή και το Χρήμα» του ’80, στον «Καραβέλα» του ’96.

Γράφει ο Ηλίας Αλεξόπουλος

ΕΤΟΣ 1981. Οι εκλογές, τρίτες της μεταπολίτευσης, έχουν οριστεί για Οκτώβρη. Φθινόπωρο. Ενώ, δηλαδή, ο σχεδιασμός προγράμματος για τη σεζόν 1981-’82 έχει ήδη δρομολογηθεί. Από «την ΕΡΤ της Νέας Δημοκρατίας». Περιλαμβάνοντας, είτε τη συνέχιση επιτυχημένων σίριαλ, όπως ο «Μεθοριακός Σταθμός» και η «Κραυγή των Λύκων», είτε «φρέσκες» παραγωγές.

ΠΕΝΤΕ. «Οι Φρουροί της Αχαϊας» (του Τ. Αθανασιάδη), «Ο κίτρινος φάκελος» (του Μ. Καραγάτση), «Οι Πρωταγωνιστές» (των αδελφών Παξινού), «Οι ακροβάτες» (του Γ. Μανιώτη) κι αυτό: «Σκλάβοι στα δεσμά τους». Του Κωνσταντίνου Θεοτόκη. Το τελευταίο έργο της ζωής του (1922).

ΟΛΑ, είχαν εγκριθεί για 26 επεισόδια. Κι έως τις εκλογές, είχε ήδη γυριστεί -πληρωθεί, μονταριστεί, ετοιμαστεί- ένας μεγάλος αριθμός. Άλλοτε 11, άλλοτε 15.

ΟΙ ΕΚΛΟΓΕΣ γίνονται. Ο Ανδρέας θριαμβεύει. Η «ΕΡΤ της ΝΔ», γίνεται «ΕΡΤ της “Αλλαγής”». Mε νέο διευθυντή προγράμματος τον Βασίλη Βασιλικό. Και οι εξελίξεις, κυκεώνας. Ο «Μεθοριακός Σταθμός» παύεται. Ο Φώσκολος ενημερώνεται ότι ο τέταρτος κύκλος της «Κραυγής» παγώνει. Και τα νέα; Οι «Σκλάβοι»; Κόπηκαν. Χωρίς πολλά – πολλά. Χώθηκαν στα υπόγεια της Αγ. Παρασκευής. Ως project της… επάρατης δεξιάς. Ποιος να του το ‘λεγε του άχαρου, του Ντίνου, πως μια «δεξιά» θα τον έβαζε -αυτόν, τον εισηγητή του «σοσιαλιστικού μυθιστορήματος»- στην ελληνική τηλεόραση και «οι σοσιαλιστές» θα τον στέλναν’ στην υπόγα….

ΕΝΟΣΩ ο (όσο να ‘ναι) σουρεαλισμός έκανε high five με πολιτικές ιδεοληψίες εποχής, που πάλευαν να κρυφτούν πίσω από πράσινους ήλιους παντοκράτορες, το τηλεοπτικό κοινό έχανε την ευκαιρία ν’ απολαύσει «ό,τι καλύτερο υπάρχει αυτή τη στιγμή στην τηλεόραση». Τα λόγια, του Βασιλικού. Ακριβώς. Αυτού, που το ‘κοψε!

ΤΑ ΓΥΡΙΣΜΑΤΑ είχαν αρχίσει τον Αύγουστο. Στα Σπάτα, στα παλιά studio του Φίνου. Ολοκληρώθηκαν -και παραδόθηκαν- εννιά επεισόδια (και, κατά το ήμισυ, το δέκατο). Σώζονται, λέει, στο αρχείο της ΕΡΤ. Τουλάχιστον…

ΤΑ «ΑΓΚΑΘΙΑ» υπήρξαν άφθονα, εξ αρχής. Πήρε πάνω από χρόνο για να λάβει το σίριαλ το ok. Τότε, δεν το καλόβλεπε η δεξιά. Εντέλει, με την πίεση των συντελεστών, το «πασαπόρτι» δόθηκε. Mε μία προϋπόθεση: low – low budget. Deal…

ΕΙΧΕ μετρήσει, λέγεται, κάτι ακόμα: το άνοιγμα της τηλεοπτικής πόρτας στον Θεοτόκη, ένα χρόνο πριν: 1980, «Για την τιμή και το χρήμα» (του 1914). Η πρώτη κοινωνική νουβέλα, που ξέφευγε από το έως τότε, στερεότυπο των ειδυλλιακών αναπαραστάσεων μιας ήρεμης, επαρχιακής ζωής. Η επαρχία του Θεοτόκη δεν ήταν ήρεμη. Ποτέ…

Η ΣΕΙΡΑ προβλήθηκε από την ΥΕΝΕΔ. Άρεσε. Όπως και η εξαιρετική μουσική του Γιάννη Ζουγανέλη. Δεν προβλήθηκε ποτέ σε επανάληψη. Μα, σώζεται…

ΚΑΙ ΤΟ ΠΑΣΟΚ; Θα «περνούσε», τελικώς, τον Θεοτόκη στο πρόγραμμα της ΕΡΤ, στα τέλη της σεζόν 1982-‘83: «Ο Κατάδικος» (1919). Με την υπογραφή του Κώστα Κουτσομύτη. Η επόμενη φορά θ’ αργούσε: τέλη σεζόν 1995-’96. «Η ζωή και ο θάνατος του Καραβέλα» (1920). Σε διασκευή της κερκυραϊκής καταγωγής ηθοποιού και σεναριογράφου, Πίτσας Κονιτσιώτη. Τούτη τη φορά, γυρίσματα έγιναν (και) στο νησί. Εκτενή. Και κατ’ αρχήν, όλες οι «αστικές» σκηνές. Πλατύ Καντούνι, Ιόνιος Ακαδημία, πλατεία, Μουράγια, Γαρίτσα. Ενίοτε με μουσικό «χαλί» τους ήχους της «Παλαιάς»…

ΓΙΑ ΤΗΝ ΤΙΜΗ ΚΑΙ ΤΟ ΧΡΗΜΑ

ΥΕΝΕΔ, 1980

Μαντούκι, αρχές 20ού αι…. Η Επιστήμη η Τρικούλαινα, γυναίκα του μεθύστακα, εργάτρια. Ένας ξεπεσμένος άνδρας θέλει να παντρευτεί τη μεγάλη κόρη της, τη Ρήνη. Την απαγάγει, με τη θέλησή της. Διαφωνεί με την Επιστήμη για την προίκα. Η κοπέλα διαπιστώνει το «ποιόν» του. Αρνείται να τον παντρευτεί. Κι αποφασίζει να εργαστεί και να μεγαλώσει μόνη το παιδί που περιμένει. Αστεφάνωτη…

Ολοκληρώθηκε σε 13 επεισόδια (ένας κύκλος).

Διασκευή: Ελ. & Μ. Παξινού • Σκηνοθεσία: Δ. Ποντίκας• Μουσική: Γ. Ζουγανέλης • Έπαιζαν: Κ. Αποστόλου, Ντ. Κώνστα, Ν. Κεδράκας, Ντ. Αυγουστίδης, Κ. Αρσένη, Τρ. Παπουτσής, Τ. Καρνάτσος.

ΣΚΛΑΒΟΙ ΣΤΑ ΔΕΣΜΑ ΤΟΥΣ

ΕΡΤ, 1981

Κέρκυρα, αρχές 20ού αι. Η ξεπεσμένη, αρχοντική οικογένεια των Οφιομάχων, αποφασίζει να παντρέψει την κόρη, Ευθαλία, με τον γιατρό και υποψήφιο βουλευτή, Αριστείδη Στεργιώτη, για να βγει απ’ το οικονομικό αδιέξοδο. Η Ευθαλία, όμως, είναι ερωτευμένη με τον διανοούμενο, Άλκη Σωζόμενο. Τίποτα δεν θ’ αποτρέψει τον  ξεπεσμό και την καταστροφή, που θα συντρίψει την οικογένεια των Οφιομάχων.

Ολοκληρώθηκαν 9 επεισόδια. Δεν προβλήθηκαν ποτέ.

Διασκευή: Γ. Μιχαηλίδης • Σκηνοθεσία: Α. Τέμπος • Έπαιζαν: Β. Κρούσκα, Κ. Αρζόγλου, Γ. Δάνης, Π. Ζαρκάδης, Φ. Γεωργίτσης, Μ. Μαρμαρινού, Α. Καφετζόπουλος, Κ. Ιγερινού, Μ. Παπακωνσταντίνου.

Ο ΚΑΤΑΔΙΚΟΣ

ΕΡΤ1, 1983

Κέρκυρα, 1909. Ο Γυφτόγιαννος επιστρέφει. Προσλαμβάνεται, εργάτης, στο κτήμα του Αράθυμου, παντρεμένου με τη Μαργαρίτα, παλιά αγαπημένη του Γυφτόγιαννου και ερωμένη ενός λαϊκού παλικαρά, του Πέπονα. Αυτός σκοτώνει τον Αράθυμο και ρίχνει τις υποψίες στον Γυφτόγιαννο, που συλλαμβάνεται. Δικάζεται. Κι αφήνεται να καταδικαστεί για να μη λερωθεί το όνομα της Μαργαρίτας.

Ολοκληρώθηκε σε 12 επεισόδια (ένας κύκλος).

Διασκευή: Β. Ανδρεόπουλος • Σκηνοθεσία: Κ. Κουτσομύτης • Μουσική: Β. Δημητρίου • Έπαιζαν: Ν. Χαραλάμπους, Μ. Κάρμπουρη, Α. Δρακουλινάκος, Λ. Τσάγκας, Γ. Μπάρτης, Δ. Ζακυνθινός, Γ. Παληός.

Η ΖΩΗ & Ο ΘΑΝΑΤΟΣ ΤΟΥ ΚΑΡΑΒΕΛΑ

ΕΤ1, 1996

Ο καταστροφικός έρωτας ενός εξηντάρη χήρου με μια νεαρή κοπέλα. Ο Καραβέλας ζει με την άρρωστη γυναίκα του σ’ ένα χωριό της Κέρκυρας του 1910. Ένας κυνηγημένος, ο Σπυρέτος, του ζητεί, νύχτα, βοήθεια γιατί οι Στατήρηδες, μία άπληστη φαμίλια, του πήραν το κτήμα και δεν μπορεί να ζήσει τα παιδιά του. Απελπισμένος, βάζει φωτιά στην αποθήκη των σιτηρών τους και καίγεται μαζί της…

Ολοκληρώθηκε σε 12 επεισόδια (ένας κύκλος).

Διασκευή: Π. Κονιτσιώτη • Σκηνοθεσία: Α. Παπαθεοδώρου • Μουσική: Λ. Θάνος • Έπαιζαν: Χρ. Καλαβρούζος, Φ. Κομνηνού, Β. Τσάγκλος, Λ. Τερζάς, Γ. Εμμανουήλ, Μ. Δεστούνης.