11/8/1716: Η… πολιορκημένη γέννηση του Ευγενίου Βουλγάρεως

Μια, σαν σήμερα, στιγμή της κερκυραϊκής διαχρονικότητας, μέσα από 160 λέξεις.

Επιμέλεια: Ηλίας Αλεξόπουλος

Η ΕΠΙΚΡΑΤΕΣΤΕΡΗ (ή, τουλάχιστον, δημοφιλέστερη μεταξύ των πηγών) ημερομηνία γέννησης (αλλού 10 ή 21/8), του Ευγενίου Βουλγάρεως. Μέσα στις… σκόνες της πολιορκίας του ’16 – και, κατά μία εκδοχή, εντός νέου Φρουρίου, όπου είχαν καταφύγει οι γονείς του (του έδωσαν το κοσμικό βαφτιστικό, «Ελευθέριος»). Απ’ τις κορυφαίες φυσιογνωμίες του νεώτερου Ελληνισμού, θεμελιωτής του Νεοελληνικού διαφωτισμού. Κληρικός, παιδαγωγός, με καταπληκτικού εύρους συγγραφική παραγωγή (περί νομικής, ιστορίας, θεολογίας, γραμματικής, γλώσσας, αστρονομίας, φιλοσοφίας, μαθηματικών, μουσικής, ανεξιθρησκείας κ.λπ., ποιήματα, λόγοι, μεταφράσεις κι επιμελητής πολύτιμων εκδόσεων βυζαντινών και κλασικών συγγραμμάτων), χειροτονήθηκε το 1737 – ’38. Δίδαξε σε Φλαγγίνειο Σχολή (Βενετία), Μαρουτσαία (Ιωάννινα), Κοζάνη, Αθωνιάδα Ακαδημία (Καρυές Αγ. Όρους) και Μεγάλη του Γένους Σχολή (Κων/πολη), προκαλώντας συχνά τη δυσφορία συντηρητικών κύκλων. Ενώ μετά το 1771, κατόπιν πρόσκλησης της Αικατερίνης Β’ της Ρωσίας, ανέλαβε αρχιεπίσκοπος Σλαβωνίου και Χερσώνος, επιδιώκοντας την θετική, προς τα ελληνικά (προεπαναστατικά) αιτήματα, επέμβαση της Ρωσίας. Τον διαδέχτηκε (1787) ο επίσης Κερκυραίος, Νικηφόρος Θεοτόκης. Πέθανε το 1806 (90), αποσυρθείς στη Μονή Αγ. Αλεξάνδρου Νιέφσκι.

• Με βάση το παλαιό (ιουλιανό) ημερολόγιο, που ίσχυε στην Ελλάδα έως το 1923 (16/2).