Το «λάθος» στο αέτωμα της Γοργούς…

Η σημείωση του Αρχιτέκτονα και Ιστορικού Τέχνης, Κ.Ν.Μ. Καζαμιάκη, στην «Εφ.Συν».

ΠΡΟΚΕΙΤΑΙ για το πλέον εμβληματικό σώσμα της κερκυραϊκής, ιστορικής διαχρονικότητας, διαμέσου των αιώνων. Το συγκλονιστικό αέτωμα «της Γοργούς» (Γοργώ Μέδουσα). Τ’ αρχαϊκού ναού της Αρτέμιδος, στην Παλαιόπολη – κι απ’ εκεί, στο Αρχαιολογικό Μουσείο της πόλης.

ΣΤΗ ΘΕΑ, δέος. Μιλάμε, άλλωστε, για το παλαιότερο σωζόμενο λίθινο αέτωμα της αρχαιοελληνικής αρχιτεκτονικής και το πρώτο γνωστό παράδειγμα αετώματος με γλυπτά. Κι όμως… Εντοπίστηκε σε αφιέρωμα, ως «λάθος»…

Ο ΛΟΓΟΣ για την ενδιαφέρουσα δημοσίευση του Αρχιτέκτονα και Ιστορικού Τέχνης, Κ. Ν. Μ. Καζαμιάκη, στην «Εφημερίδα των Συντακτών» (φ. 7/10). Βασισμένη, σημειώνει, «σε συνομιλία μου με τον Αλέκο Φασιανό στο Ίδρυμα Μ. & Β. Θεοχαράκη (20/5/2014)», με θέμα ακριβώς αυτό: «Τα λάθη στην τέχνη».

Η ΛΙΣΤΑ που παραθέτει ο Καζαμιάκης, μακρά. Απ’ την «Πεπλοφόρο» (Κόρη) της Ακρόπολης μέχρι τον χρωστήρα του Manet. Το αέτωμα της Γοργούς, αναμετάξυ τους. Πού συνίσταται το «λάθος»; Στην κλίμακα. Όπως σημειώνει ο Καζαμιάκης, «στις γωνίες του σωζόμενου δυτικού αετώματος, της Γοργούς, η κλίμακα της γλυπτικής αλλάζει με λανθασμένο, αδέξιο τρόπο, προκειμένου να προσαρμοστούν οι μορφές στις γωνίες». Πρόβλημα, ωστόσο, που εμφανίζεται συνολικά στην προκλασική αρχιτεκτονική και «λύθηκε οριστικά στην κλασική εποχή» (αναφέρει ενδεικτικά την περίπτωση του Φειδία, ο οποίος ιδιοφυώς, στις γωνίες π.χ. του δυτικού αετώματος του Παρθενώνα, τοποθετεί ξαπλωμένους τους ποτάμιους θεούς, Ιλισό και Κηφισό).

►Στο κέντρο της γλυπτικής σύνθεσης παριστάνονται η Μέδουσα Γοργώ με τα παιδιά της, Πήγασο και Χρυσάορα, ένα ζεύγος λεοντοπανθήρων, ενώ στα άκρα αποδίδονται σκηνές μάχης. Κατά την επικρατέστερη άποψη η Γοργώ ταυτίζεται με την Αρτέμιδα με την ιδιότητα της «Πότνιας θηρών», ενώ οι δευτερεύουσες σκηνές απεικονίζουν επεισόδια από την Τιτανομαχία.

Δείτε το πλήρες αφιέρωμα της «Εφ.Συν.», ΕΔΩ.